Książka opisuje prawdziwe życie codzienne mieszkańców Francji i Anglii w okresie od wstąpienia na tron Henryka II Plantagenta, króla Anglii (1154r.), do śmierci Filipa Augusta, króla Francji (1223r.). W książce pominięto specjalnie kilka dziedzin jak np. życie społeczności paryskiej oraz życie religijne i działalność gospodarczą gdyż tym zagadnieniom jest poświęcona inna książka z tej serii („Życie codzienne we Francji w czasach Ludwika Świętego” Edwarda Farala). W „Życiu codziennym we Francji i Anglii w czasach rycerzy Okrągłego Stołu” autor zajął się przede wszystkim warunkami materialnymi i stroną psychologiczną życia codziennego jak również nie zatrzymał się na dłużej na sprawach ram instytucjonalnych, w których dokonały się pewne zmiany w latach 1180 – 1200.

Michel Pastoureau jest francuskim historykiem urodzonym w Paryżu w 1947. Kończył studia w École des Chartes, a jego doktorat był poświęcony świniom na przestrzeni wieków. Historyk, archiwista, paleograf, dyrektor w École pratique des hautes études na Sorbonie, gdzie od 1983r. kieruje katedrą historii symboliki zachodniej. Opublikował ok. 30 dzieł poświęconych historii kolorów, zwierząt i symboli. Jego prace dotyczyły historii symboli (emblematów) i dziedzin pokrewnych; heraldyki, sfragistyki i numizmatyki. Jest członkiem Académie Internationale d'Héraldique oraz vice przewodniczącym Société Française d'Héraldique.

Tytuł książki może trochę mylić czytelnika ponieważ nie chodzi tutaj o opis życia pasjonującego, lecz fikcyjnego bohaterów Okrągłego Stołu, występujących w romansach rycerskich z końca XII i początku XIII wieku, lecz jak już napisałem prawdziwe życie codzienne mieszkańców Francji i Anglii w tym czasie. Epokę, której chronologia zahacza o dwa wieki, można by określić bardziej jednoznacznie lecz określenia typu „pod koniec XII stulecia” czy „za panowania Filipa Augusta” prócz niemiłej oschłości, miałby tę wadę, że zaciemniałyby zbytnio pojęcia dziesięcioleci i regionów, o których mowa w książce. Formuła „za czasów rycerzy Okrągłego Stołu” lepiej wyraża istotę i intencje pracy choćby ze względu ma granice społeczne jakie są w niej wyznaczone. Niby nie pominięto w książce żadnej klasy społecznej ale nie wszystkie klasy można dogłębnie przestudiować więc dano pierwszeństwo życiu codziennemu szlachetnie urodzonych ze środowiska rycerskiego. Autor chciał również żeby nie zacieśniać tematu do obszaru jednego królestwa. Historia życia codziennego nie zatrzymuje się przecież na granicach państwowych, zwłaszcza gdy mowa o XII i XIII wieku, czyli o epoce, kiedy wszystkie kraje zachodniego chrześcijaństwa żyją w rytmie tej samej cywilizacji i kiedy dzieje Francji i Anglii są bliżej niż kiedykolwiek ze sobą związane.

Książka ta jest książką obyczajową czyli pozbawioną chronologii. Autor wiec nie podzielił jej latami czy wydarzeniami lecz zagadnieniami obyczajowymi, społecznymi. I tak mamy w „Życiu codziennym...” dziesięć rozdziałów.

Pierwszy rozdział jest podzielony na dwie części w których autor opisuje kolejno rytm życia, gdzie opisuje zaludnienie Francji i Anglii, opisuje jak podchodzono do narodzin i chrztu dzieci, jak wyglądało małżeństwo, starość i śmierć. W opisywanych czasach nie istniało pojęcie godzin a tym bardziej minut. Ludzie żyli wschodami i zachodami Słońca (tzw. czas krótki), dzięki tym zjawiskom wiedzieli, kiedy wstać, kiedy zejść z pola. Natomiast cykl roku wynikał z kalendarza liturgicznego, w którym główne akcenty padały na adwent, Wielki Post i najważniejsze święta: Boże Narodzenie, Wielkanoc, Wniebowstąpienie, Zielone Świątki i dzień Wszystkich Świętych. Jest to tzw. czas długi i jest tym czasom poświęcony druga część pierwszego rozdziału.

Dzięki drugiemu rozdziałowi czytelnik pozna ogólną charakterystykę społeczeństwa, zasady panujące między seniorami i wasalami, pozna życie chłopa zarówno niewolnego jak i wolnego. Tutaj również autor opisuje duchowieństwo, rycerstwo, życie rycerskie i ideały i cnoty rycerskie. Nie zapomniał również autor o tak ważnym dla ówczesnej ludności temacie jak ich ziemia. Mamy opis karczowania lasów w celu powiększenia terenów pod uprawę, landów, mokradeł, lasów ogrodów zamkowych.

W tytule czytamy „...czasach rycerzy...” w takim wypadku potrzebny jest opis zamków, który znajdzie czytelnik w kolejnym rozdziale. Dalej autor pokazuje nam jak żywili się ci zamożniejsi i ci biedniejsi, co pili, jak pościli i jakie maniery panowały przy różnych stołach. Pisząc o obyczajach nie można zapomnieć o, jak przecież ważnym dla ludzi, ubraniu.

Narodziny mody w XII w., najchętniej używane tkaniny, kolory, podział na modę męską i damską znajdziemy w kolejnym już, szóstym, rozdziale. Nie zapomniał też Michel Pastoureau o herbach – kolejnym oprócz ubioru środku uzewnętrznienia osobowości i określenia miejsca zajmowanego w społeczeństwie. Średniowiecze to czas wojen i pokojów. Z książki możemy się dowiedzieć o wojnach prywatnych i pokojach Bożych zawieranych w opisywanym okresie, o feudalnej służbie wojskowej, możemy poznać rolę powstających wtedy najemników, znaczenie koni w życiu rycerza, techniki oblężnicze i tajniki bitew. Nie pozostają też tajemnicą „Szlachetne rozrywki” takie jak: szachy, polowania i turnieje rycerskie. Ważnym elementem w życiu człowieka jest miłość. Pastoureau opisuje na jej dworną odmianę i porównuje ją z rzeczywistymi uczuciami. Analizuje autor miłość jako zjawisko literackie, pociąg fizyczny i kryteria urody panujące za czasów rycerzy Okrągłego Stołu, opisuje pokrótce rozkosze zmysłowe i rzeczywiste uczucia. Ostatnim tematem jakim się Michel Pastoureau zajął w swojej książce są „Marzenia” jakie mieli ludzie epoki i jak próbowali je realizować.

W każdym rozdziale autor podpiera się fragmentami utworów literackich z opisywanego okresu. Szczególną uwagę poświęcił poematom dworskim, zwłaszcza literaturze arturiańskiej oraz twórczości Chretiena de Troyes i jego kontynuatorów. Dla łatwiejszego wczucia się w epokę zostało w książce zamieszczonych sześć fragmentów romansów dworskich. Książka zawiera 164 strony. Właściwa treść zajmuje 126 stron. Na resztę składają się owe fragmenty romansów, zestawienie ważniejszych dat z historii Francji i Anglii z „..czasów rycerzy Okrągłego Stołu”, bibliografia oraz spis ilustracji.

Książka jest wydana w twardej oprawie. Na Obwolucie widnieje karta z tzw. Biblii Maciejowskiego ze scenami ze Starego Testamentu oraz płyta nagrobna Gotfryda Plantageneta, diuka Normandii i hrabiego Andegawenii (ok.1160-1165r.) Książka została wydana przez Państwowy Instytut Wydawniczy, w Warszawie, w 1983 roku. Zostało zamieszczonych 29 ilustracji przedstawiających głównie pieczęcie z okresu oraz sceny z życia społeczeństwa jak również zamieszczono ilustracje monet.

Summa summarum może nie jest to książka najnowsza ale na pewno jest godna polecenia czytelnikom chcącym zapoznać się z życiem, ze stosunkami panującymi między różnymi klasami społecznymi i w obrębie równych sobie ludzi żyjących po dwóch stronach Kanału La Manche. Jest to książka wprowadzająca w tematykę i ogólnie zarysowująca życie codzienne we Francji i Anglii w XII i XIII wieku.